The technosphere is outweighing the biosphere

Onze tekortkomingen hebben ons altijd aangedreven, zelfs onder onze verre voorouders, terug in de laatste IJstijd. Omdat we noch de snelheid en kracht hadden om groot wild te jagen, noch scherpe tanden en klauwen om vlees te scheuren, improviseerden we speren, vuurstenen messen en schrapers. Zonder een dikke vacht namen we de pels van andere dieren. Toen het ijs zich terugtrok, bedachten we meer middelen voor overleving en comfort – stenen woningen, ploegen, voertuigen met wielen. Al deze uitvindingen maakten het mogelijk om kleine oases van beschaving te veroveren op een natuurlijke wildernis die eindeloos leek.

Het idee van een natuurlijke wereld die de mensheid en haar creaties verre overtrof, bleef lang bestaan, zelfs tot in de moderne tijd – om recentelijk te botsen met zorgen dat het klimaat veranderde en soorten uitstierven door onze handelingen. Hoe kon dat, met ons zo klein en de natuur zo groot?

Nu zet een nieuwe studie in Nature door een team van wetenschappers van het Weizmann Instituut in Israël dat perspectief op zijn kop. Onze constructies hebben nu – inderdaad, griezelig genoeg, juist dit jaar – dezelfde massa bereikt als die van alle levende organismen op aarde. De menselijke onderneming groeit bovendien snel, terwijl de natuur blijft krimpen. Het sciencefiction-scenario van een geconstrueerde planeet is al hier.

Het lijkt een eenvoudige vergelijking, en toch is het in de praktijk buitengewoon moeilijk. Maar dit team heeft ervaring met het aangaan van dergelijke onmogelijke uitdagingen. Een paar jaar geleden hebben ze het eerste deel van de vergelijking uitgewerkt, namelijk de massa van al het leven op aarde – inclusief die van alle vissen in de zee, microben in de bodem, bomen op het land, vogels in de lucht en nog veel meer. De biosfeer van de aarde weegt nu iets minder dan 1,2 biljoen ton (droge massa, exclusief water), waarbij bomen op het land het grootste deel uitmaken. Voordat mensen begonnen met het kappen van bossen, was dit ongeveer het dubbele – en het neemt nog steeds af.

Nu heeft het team zich verdiept in de statistieken van industriële productie en massastromen van allerlei aard, en de groei gereconstrueerd, vanaf het begin van de 20e eeuw, van wat zij "antropogene massa" noemen. Dit omvat alles wat wij bouwen – huizen, auto's, wegen, vliegtuigen en talloze andere dingen. Het patroon dat zij vonden was opvallend anders. De dingen die wij bouwen beliepen rond het jaar 1900 ongeveer 35 miljard ton, en verdubbelden ruwweg tegen het midden van de 20e eeuw. Daarna, die golf van welvaart na de Tweede Wereldoorlog, de Grote Versnelling genoemd, en onze spullen namen meerdere malen toe tot iets meer dan een half biljoen ton tegen het einde van de eeuw. In de afgelopen 20 jaar is het opnieuw verdubbeld, om dit jaar gelijk te staan aan de massa van alle levende wezens. In de komende jaren zal de levende wereld ver in gewicht worden overtroffen – drie keer zoveel tegen 2040, zo zeggen zij, als de huidige trends zich voortzetten.

Wat is dit spul dat wij maken? Het is nu van buitengewone, en explosief groeiende, diversiteit. Het aantal “technosoorten” overtreft nu ruimschoots het geschatte aantal van 9 miljoen biologische soorten op aarde, en het tellen ervan overstijgt zelfs de formidabele rekenkracht van dit team. Maar ons spul kan worden opgesplitst in ingrediënten, waarvan beton en aggregaten een gigantisch aandeel vormen – ongeveer vier vijfde. Daarna komen bakstenen, asfalt en metalen. Op deze schaal zijn plastics een minder belangrijk ingrediënt – en toch is hun massa nu nog groter dan die van alle dieren op aarde.

Het is een onthullende, nauwgezette studie, en mooi duidelijk over wat de metingen wel en niet omvatten. Ze omvatten bijvoorbeeld niet de rotsen en aarde die worden weggeschoven en aangelegd als fundamenten voor onze constructies, noch al het afvalgesteente dat wordt gegenereerd bij het delven van de grondstoffen: momenteel wordt bijna een derde van een biljoen ton van dergelijk materiaal per jaar verplaatst. Als je het aardmateriaal meerekent dat we op andere manieren gebruiken en misbruiken, zoals bij het ploegen van landbouwgrond en het laten ophopen van sediment achter dammen, hebben mensen in totaal ongeveer 30 biljoen ton van de verschillende hulpbronnen van de aarde gebruikt en weggegooid.

Hoe je de koek ook snijdt, het laatste punt van het team in zijn baanbrekende studie raakt de kern, en sluit aan bij die van een andere recente analyse waaraan wij beiden hebben gewerkt. Sinds het midden van de 20e eeuw is de Aarde op een nieuwe, door de mens gedreven koers gezet – een koers die de stabiele omstandigheden van het Holoceen verlaat, en de onzekere en snel veranderende nieuwe wereld van het Antropoceen betreedt. Het gewicht van het bewijs lijkt hier onweerlegbaar.

Geschreven door Jan Zalasiewicz, Hoogleraar Paleobiologie, Universiteit van Leicester en Mark Williams, Hoogleraar Paleobiologie, Universiteit van Leicester. Dit artikel is opnieuw gepubliceerd van The Conversation onder een Creative Commons-licentie. Lees het originele artikel.