Personhood Status for Robots

Je robot verslaan zou je in de nabije toekomst in echte problemen met de juridische autoriteiten kunnen brengen. Onlangs besprak het Europees Parlement de invoering van een "elektronische persoonlijkheid" voor robots. Aangezien persoonlijkheid de status van een daadwerkelijk persoon beschrijft, roept deze beslissing grote vragen op over gelijkheid, burgerschap, juridische en ironisch genoeg, mensenrechten voor kunstmatig intelligente machines.

Als we naar de geschiedenis kijken, van de oude mythe van Pygmalion, tot Mary Shelley's Frankenstein, via Karel Čapeks eerste gebruik van het woord "robot", zul je snel merken dat de mensheid altijd een obsessie heeft gehad met het bouwen van slimme machines die op mensen lijken. Nu meer dan ooit worden intelligente robots vervaardigd en op onze planeet geïntroduceerd, wat een nieuwe industriële opstand ontketent die elke hoek van onze wereldbevolking beïnvloedt. Voornamelijk ingezet in grote industriële fabrieken, nemen deze slimme machines nu ook verantwoordelijkheid op zich in gebieden zoals medische praktijk, persoonlijke verzorging en onderwijs. Dit laat een groot vraagteken achter over menselijke werkloosheid en een ongelijke verdeling van welvaart.

De geplande juridische status voor kunstmatig intelligente machines zou vergelijkbaar zijn met de fel bediscussieerde rechtspersoonlijkheid voor bedrijven, waardoor bedrijven aan beide kanten aan juridische zaken kunnen deelnemen. Dit is echter niet wat het Parlement voor de toekomst wil. De verwachte regelgeving zou ook principes moeten bevatten over de definitie van "slimme autonome machines", hun registratie en het gebruik van een adviserende gedragscode voor robotproducenten om het ontwerp en de inzet van robotica ethisch te begeleiden. In de toekomst kunnen eigenaren van robots ook te maken krijgen met belastingen en sociale zekerheidsbijdragen, evenals verzekeringen voor mogelijke schade veroorzaakt door hun nieuwe metgezellen.

Om mensen te beschermen, hebben Europese wetgevers voorgesteld om robots uit te rusten met nood-"kill switches". Ze zijn waarschijnlijk geïnspireerd door sciencefictionschrijver Isaac Asimov's regels voor zelfbewuste robots, die stellen dat: een robot een menselijk wezen geen letsel mag toebrengen of, door niets te doen, toestaan dat een menselijk wezen letsel oploopt. Ook moet een robot de bevelen gehoorzamen die door mensen worden gegeven, tenzij dergelijke bevelen in strijd zijn met de eerste wet. Gevolgd door de derde regel: een robot moet zijn eigen bestaan beschermen, zolang die bescherming niet in strijd is met de eerste of tweede regel. De wetten die decennia geleden in sciencefiction werden besproken, worden werkelijkheid en vormen het kader voor de daadwerkelijke wetgeving.

Bron: The Guardian, BBC, Europees Parlement

Afbeelding: AP Images/European Union-EP